Rằm tháng Giêng có nên cúng trước?
Rằm tháng Giêng diễn ra từ giữa đêm 14 (đêm trước trăng rằm) đến hết ngày 15 (đêm trăng rằm) của tháng Giêng âm lịch. Năm 2025, Rằm tháng Giêng sẽ diễn ra vào ngày thứ Tư, tức ngày 12/2/2025 (Dương lịch).
Rằm tháng Giêng là một trong những ngày lễ quan trọng trong văn hóa tâm linh của người Việt Nam. Đây là dịp để các gia đình tưởng nhớ tổ tiên và cầu mong bình an, may mắn cho năm mới. Theo tài liệu lịch sử và tín ngưỡng dân gian, lễ cúng rằm tháng Giêng thường được tiến hành vào giờ Ngọ, tức là từ 11h đến 13h vào đúng ngày 15/1 Âm lịch. Tuy nhiên, trong xã hội hiện đại, nhiều gia đình bận rộn có thể gặp khó khăn trong việc sắp xếp thời gian để cúng đúng ngày. Do đó, việc cúng trước một vài ngày, vào ngày 13 hoặc 14 tháng Giêng, đã trở nên phổ biến và được chấp nhận.
.jpg)
Ảnh minh họa. (Nguồn ảnh: Internet)
Việc linh hoạt trong thời gian cúng giúp các gia đình chuẩn bị lễ vật chu đáo mà không bị áp lực về thời gian. Tuy nhiên, không nên cúng quá sớm, chẳng hạn như từ ngày 11 hoặc 12 tháng Giêng, vì điều này có thể làm mất đi ý nghĩa của ngày lễ. Điều quan trọng nhất vẫn là lòng thành kính và sự trang nghiêm khi thực hiện nghi lễ.
Trong cuốn Tìm hiểu văn hóa phương Đông 365 ngày (Nhà xuất bản Thanh Hóa), tác giả Thiên Nhân cho biết thông tin chi tiết về một số khung giờ tốt trong các ngày để cúng rằm tháng Giêng năm 2025.
Ngày 15/01 Âm lịch (Rằm tháng Giêng) - những giờ tốt để thực hiện lễ cúng là: Giờ Mão (5h-7h), giờ Ngọ (11h-13h), giờ Thân (15h-17h), giờ Dậu (17h-19h)
Ngày 14/01 Âm lịch - những giờ tốt để thực hiện lễ cúng là: giờ Thìn (7h-9h), giờ Ngọ (11h-13h), giờ Mùi (13h-15h), giờ Tuất (19h-21h)
Ngày 13/01 Âm lịch - những giờ tốt để thực hiện lễ cúng là: giờ Mão (5h-7h), giờ Ngọ (11h-13h), giờ Thân (15h-17h), giờ Dậu (17h-19h).
Những kiêng kỵ khi cúng rằm tháng Giêng
Để lễ cúng rằm tháng Giêng diễn ra trọn vẹn và đúng truyền thống, cần lưu ý những điều kiêng kỵ sau đây.
Không dùng đồ chay giả mặn
Cỗ cúng rằm tháng Giêng có thể là cỗ chay hoặc mặn tùy vào tín ngưỡng từng gia đình. Tuy nhiên nếu làm cỗ chay thì khoonng nên chuẩn bị các món chay giả mặn vì có thể làm mất đi ý nghĩa thuần khiết cần thiết của nó. Thay vào đó, hãy chuẩn bị những món ăn chay đơn giản, thanh đạm như xôi, chè, trái cây, các món cơm canh, rau củ quả xào, các món đậu và nấm...
Không dùng hoa giả, trái cây giả
Hoa và trái cây là những lễ vật không thể thiếu trên ban thờ trong ngày rằm tháng Giêng. Tuy nhiên, cần chú ý không sử dụng hoa giả hay trái cây giả. Những vật phẩm này không có sinh khí, có thể làm giảm sự linh thiêng của mâm cúng. Thay vào đó, hãy lựa chọn hoa tươi, trái cây theo mùa, không chỉ đẹp mắt mà còn mang ý nghĩa cầu chúc may mắn, tài lộc.
Không đốt nhiều vàng mã
Đốt vàng mã là một phần của nghi thức cúng rằm tháng Giêng nhưng không nên lạm dụng. Việc đốt quá nhiều vàng mã không chỉ gây lãng phí mà còn ảnh hưởng xấu đến môi trường. Thay vì tập trung vào số lượng, hãy chú trọng vào tấm lòng thành kính và sự trang nghiêm khi tiến hành nghi lễ.
Thời hiện đại, ngày càng có nhiều gia đình bỏ tục đốt vàng mã.
(*) Thông tin chỉ mang tính chất tham khảo, chiêm nghiệm!
