Mới đây, liên danh SCC (Sumitomo - Cicenco 6), tổng thầu gói thầu CP2 (đoạn trên cao và depot) đã có báo cáo gửi Ban Quản lý đường sắt đô thị TP Hồ Chí Minh (MAUR - chủ đầu tư) về quá trình điều tra sự cố gối cầu trên tuyến Metro Số 1 (Bến Thành - Suối Tiên).
Theo đó, liên danh SCC cho biết, quá trình làm rõ nguyên nhân sự cố được tổng thầu thực hiện trên nhiều khía cạnh về thiết kế, vật liệu, xây dựng và tác động của lắp đường ray.
Từ số liệu quan trắc, SCC nhận định điều kiện lắp hoặc xả các kẹp ray dưới sự thay đổi của nhiệt độ ảnh hưởng chuyển động của dầm cầu tuyến metro, đoạn qua trụ P14-10 (TP Thủ Đức) - nơi một gối cầu rơi ra ngoài. Đồng thời tổng thầu cũng phân tích sự dịch chuyển của gối tăng lên khi mối nối đường ray nằm gần khe co giãn trên cầu.
Ngoài các tác động của đường ray được phân tích, liên danh SCC còn phát hiện khe hở trên đá kê gối có khả năng làm gối bị trượt
Đồng thời, SCC cũng đưa ra giả thiết trong kết luận sự dịch chuyển gối cầu dưới ảnh hưởng của quá trình lắp đặt ray. Trong đó, nguyên nhân chính khiến gối rơi ra ngoài có thể do chuyển động của dầm chữ U tăng lên gấp nhiều lần khi chịu tác động của đường ray lúc lắp đặt tạm, vượt khả năng chịu lực thiết kế…
Để làm rõ tác động của ray đối với việc dịch chuyển gối dầm, SCC đã thử lắp các kẹp vào thanh ray cố định trên đường ray. Sau nhiều ngày, SCC phát hiện gối dầm bị dịch chuyển đáng kể. Ngược lại, khi nhà thầu xả kẹp ray, chuyển động ở gối có giảm đi.
Một tác động khác của ray mà nhà thầu cho rằng có liên quan đến hiện tượng gối chuyển vị là vị trí mối nối nhịp (khe co giãn của hai nhịp dầm) nằm trùng với mối nối ray. Khi mối nối ray và mối nối nhịp có vị trí trùng hoặc quá gần, chuyển động của dầm sẽ lớn.
Nhà thầu khẳng định trường hợp mối nối ray nằm trùng mối nối nhịp là rất hiếm. Do đó, có thể sự cố chỉ mang tính cá biệt, không lặp lại ở các vị trí khác và khó xảy ra sau khi ray được hàn nhiệt…
Cũng theo nhà thầu, sự cố xảy ra do hoạt động xây dựng tạm thời nhưng đã trở nên trầm trọng hơn. Vì thời gian xây dựng dự án kéo dài nhiều hơn so với dự kiến (tính từ thời điểm thiết kế)…
Trước đó, tháng 10/2020, MAUR phát hiện vụ trượt gối cao su khỏi đá kê đầu tiên tại trụ P14-10 (đoạn ga Công nghệ cao, hướng Bến Thành đi Suối Tiên). Sự cố chưa rõ nguyên nhân thì một gối cầu khác (đoạn ngã tư Thủ Đức và Bình Thái) tiếp tục được phát hiện trong tình trạng xê dịch vị trí.
Hội đồng chuyên gia đánh giá sự cố có thể không phải hiện tượng đơn lẻ. Quá trình xác minh, MAUR phát hiện 2 gối lắp trên công trình nhẹ hơn 9 kg so với hồ sơ thiết kế và vật liệu thép dùng cho gối cầu không đúng quy định hợp đồng. Hiện, chủ đầu tư chấp thuận cho tư vấn độc lập tham gia điều tra sự cố theo đề xuất từ tổng thầu. Sau khi SCC báo cáo nguyên nhân, đề xuất phương án khắc phục và tư vấn dự án đánh giá hồ sơ cụ thể, MAUR sẽ xem xét, xử lý để công trình đảm bảo an toàn tuyệt đối khi đưa vào khai thác.
Liên quan đến sự cố, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Quang Hùng, Cục trưởng Cục Giám định Phạm Minh Hà cùng hội đồng khoa học có 2 ngày kiểm tra thực tế tại hiện trường. Kết luận cuộc họp đã thống nhất trách nhiệm thuộc về nhà thầu SCC; Liên danh tư vấn NJPT có trách nhiệm hỗ trợ MAUR phê duyệt dựa trên kết quả của SCC.
Metro Số 1 tổng mức đầu tư hơn 43.700 tỷ đồng, dài gần 20 km từ Bến Thành (quận 1) đến depot Long Bình (TP Thủ Đức). Công trình hiện đạt khoảng 83% khối lượng, dự kiến đưa vào khai thác năm 2022.
