Nguồn gốc và ý nghĩa ngày Thất tịch
Lễ Thất Tịch theo văn hóa phương Đông được xem là ngày lễ tình yêu hay đôi khi còn được người phương Tây gọi là ngày Valentine Đông Á và được tổ chức vào ngày 7 tháng 7 âm lịch hằng năm. Ngày lễ này được dựa trên câu chuyện cổ tích từ Trung Quốc mang tên Ngưu Lang Chức Nữ.
Ngày lễ Thất tịch năm 2021 sẽ diễn ra vào thứ Bảy ngày 14 tháng 8 Dương lịch. Những năm gần đây, ngày lễ này được các bạn trẻ quan tâm rất nhiều.
Nguồn gốc ngày Thất Tịch bắt nguồn từ câu chuyện Ngưu Lang Chức Nữ. Ngưu Lang là một anh chàng chăn trâu tuy nghèo nhưng rất chăm chỉ, thiện lương đã dành được tình cảm của nàng tiên dệt vải Chức Nữ, con gái út của Vương Mẫu Nương Nương, chuyên dệt các đám mây ngũ sắc trên bầu trời.
Hai người đã kết duyên vợ chồng, trải qua những năm tháng hạnh phúc bên nhau và có được 2 người con, một trai một gái.
Nhưng một ngày kia, Chức Nữ phải trở về thiên đình theo lệnh của Ngọc Đế. Ngưu Lang đau khổ đuổi theo, nhưng bị chặn lại bởi con sông Thiên Hà, ranh giới giữa hai cõi phàm tiên. Thế rồi Ngưu Lang nhất định ở đó chờ đợi, mãi không chịu rời đi.
Ảnh minh họa. Ảnh: Ngotoc.vn
Từ đó, bên cạnh sông Thiên Hà có thêm một vì sao, mọi người gọi đó là sao Ngưu Lang. Vương Mẫu vì cảm thương tấm chân tình của Ngưu Lang, đã đồng ý cho họ mỗi năm vào ngày Thất Tịch (7 tháng 7 âm lịch) được gặp nhau một lần. Khi tiễn biệt và phải rời xa nhau, cả hai đều khóc và nước mắt của họ đã rơi xuống trần gian hóa thành cơn mưa và được đặt tên là mưa ngâu.
Ở Việt Nam, ngày lễ Thất Tịch hay còn gọi là ngày “ông Ngâu bà Ngâu”. Các đôi lứa yêu nhau thường đến chùa, làm lễ và cầu mong cho tình duyên bền vững, son sắt. Nếu trời không mưa, các đôi thường cùng nhau ngắm sao Ngưu Lang - Chức Nữ và thề hẹn. Đêm Thất tịch, chòm sao Chức Nữ sẽ sáng vô cùng. Người ta tin rằng hai người yêu nhau nếu cùng ngắm sao Ngưu Lang - Chức Nữ trong đêm mùng 7 tháng 7 thì sẽ mãi mãi bên nhau.
Trong ngày này người xưa quan niệm có một số điều không nên làm để cả tháng gặp may mắn.
Không tổ chức đám cưới
Theo quan niệm dân gian, tổ chức các nghi thức cưới hỏi (kể cả ngày 2 gia đình gặp gỡ, dạm ngõ, ăn hỏi, rước dâu...) sẽ tránh làm vào dịp lễ Thất Tịch vì đây là ngày Ngưu Lang - Chức Nữ tương phùng, nhưng đây cũng là ngày duy nhất cả hai được gặp nhau, còn lại là chuỗi thời gian chia cách. Cho nên, ngày này được coi là không may mắn, không thích hợp cho việc cưới hỏi, bàn chuyện trăm năm.
Về mặt thời tiết, tháng 7 mưa Ngâu, tiến hành các nghi thức cưới gả gây bất tiện cho cả hai bên gia đình, họ hàng, khách mời.
Bên cạnh đó, vì trời mưa nhiều nên không khí ảm đảm, thiếu dương khí, thiếu sự tươi tắn tốt lành nên người xưa kiêng kỵ tổ chức đám cưới vào ngày này.
Không xây dựng nhà cửa
Truyền thống của người Việt là tránh khởi công xây dựng, làm nhà vào tháng 7 âm lịch. Vì tháng 7 là tháng Ngâu, mưa nhiều, công trình dễ gặp trở ngại, nước làm chất lượng công trình bị ảnh hưởng.
Thêm nữa, đây còn là tháng Cô hồn có Rằm Tháng 7 xá tội vong nhân, có nhiều âm hồn vất vưởng, ma quỷ hoành hành, làm việc lớn dễ ảnh hưởng tới gia trạch, nhất là phần âm trạch.
Không làm điều ác
Xét về âm Hán Việt, “Thất” đọc gần giống với từ “Cát” (Qi – Ji), nên người xưa có quan niệm cho rằng, lễ Thất tịch không nên làm điều ác vào ngày Thất tịch để luôn gặp cát lành, may mắn.
Người xưa quan niệm rằng làm việc thiện trong ngày này sẽ giúp cho đường tình duyên của bạn suôn sẻ hơn.
Kiêng ''chuyện ấy''
Trong ngày lễ Thất tịch, các cặp đôi trai gái có thể trao gửi yêu thương bằng cách tặng quà, sẻ chia lời nói ngọt ngào, nhưng nếu làm "chuyện ấy'' thì không nên.
Người xưa cho rằng, tháng 7 mưa Ngâu, âm khí vượng. Dịp này, quỷ môn quan lại mở, nhiều vong hồn vất vưởng, gây ảnh hưởng xấu tới cả tâm và sinh lý. Vì thế, nên hạn chế ''động phòng'' để tránh hao tổn sức lực tác động không tốt đến sức khỏe.
